دکتر بیژن فروغ

زانو درد یکی از شایع‌ترین مشکلاتی است که علل متعددی در ایجاد آن دخالت دارند و این روزها باعث مراجعه تعداد زیادی از افراد به پزشک می‌شود.

عملکرد مهم مفصل زانو خم و راست شدن پاست. به علاوه قادر به چرخیدن و پیچیدن نیز هست.

به منظور انجام همه این کارها بر تعدادی ساختار شامل استخوان‌، لیگامان، تاندون‌ و غضروف تکیه دارد. بسته به این که این قسمت از بدن تحت چه استرسی قرار گرفته باشد و کدام بخش آن بیشتر آسیب دیده باشد انواع زانو درد تجربه می‌شود.

موارد متعددی وجود دارد که میتواند روی عملکرد صحیح یکی از زانوها یا هر دو زانو تاثیر بگذارد و باعث ایجاد زانو درد شود. آسیب دیدگی زانو یکی از رایج ترین دلائل آن است اما موارد دیگری هم مانند بیماری آرتروز زانو باعث از بین رفتن و ناراحتی مفصل میشود.علل شایع زانو درد در افراد جوان تر عبارتند از استفاده بیش از حد از زانو و آسیب دیدگی. همچنین زانو درد می تواند ناشی از عفونت (به عنوان مثال استئومیلیت، بورسیت سپتیک) و بیماری هایی خاص باشد.

زانو درد هنگام ایستادن

زانو درد هنگام بلند شدن بطور شایعی در دو بیماری دیده می شود که یکی از آن ها نرم شدن غضروف کشکک (کندرومالاسی کشکک) و دیگری ساییدگی زانو است.

در این دو بیماری به علت ناهموار شدن سطوح مفصلی زانو بخصوص سطح مفصلی بین کشکک و کندیل های استخوان ران حرکت مفصل با مشکل مواجه شده و دردناک می شود.

این زانو درد بخصوص در زمانی ایجاد می شود که زانو از حالت خم به حالت صاف و کشیده درمیاید. وقتی صاف شدن زانو سریع انجام می شود  زانو درد بیشتر است و اگر بیمار سعی کند زانوی خود را آرام باز کند شدت زانو درد کمتر خواهد بود.

زانو درد بیمار در هنگام برخاستن از زمین یا از روی صندلی زیاد است ولی بعد از چند قدم شدت  زانو درد بتدریج کاهش یافته و از بین می رود.

درمان

درمان در غالب موارد با استفاده از روش های غیرجراحی موثر خواهد بود.

مهمترین قسمت درمان غیرجراحی این زانو دردها تقویت عضلات ران بخصوص عضله چهارسر ران است. این اقدام با انجام نرمش های طبی صورت می گیرد که یکی از موثرترین آن ها انقباض ایزومتریک عضله چهارسر ران است.

رفع زانو درد با ورزش

 برای رفع زانو درد هنگام ایستادن بر روی زمین نشسته و هر دو پای خود را بکشید. عضلات چهارسر هر دو ران خود را منقبض کنید. این انقباض باید با شدت باشد ولی نه در حدی که موجب افزایش زانو درد گردد.

برای انقباض عضلات چهارسر ران می توان زانو را به کف زمین فشار داد. انقباض به مدت ده ثانیه ادامه یافته و سپس قطع می شود.

این حرکت را می توان دو تا سه بار در روز و هر بار 10-5 مرتبه انجام داد. بتدریج تعداد نرمش ها را به 30-20 مرتبه دو تا سه بار در روز افزایش می دهیم. در صورت ادامه یافتن  زانو درد باید به پزشک متخصص  مراجعه کرد تا زانو را مورد بررسی دقیقتری قرار دهد.