ناراحتی ها و مشکلات شانه
پارگي سرشانه
اگر زياد از سرشانه استفاده کنيد، در اثر افزايش سن، افتادن بر روي دست و حادثه، يک يا چند تا از تاندون هاي سرشانه ممکن است ملتهب شود. ورزش هايي که نياز به چرخش بازو در بالاي سر دارند و يا مشاغلي که نياز به برداشتن اجسام سنگين دارند، درد عضلات و تاندون هاي سرشانه را ايجاد مي کنند.
علائم
هنگامي که دست بالا مي رود و يا در پشت قرار مي گيرد، درد بالاي عضله دلتوئيد (هم در بالا و هم در خارج شانه) ايجاد مي گردد، مثلا فرد به سختي مي تواند لباس به تن کند.
در شانه احساس ضعف مي شود، مخصوصا وقتي دست را به حالت افقي قرار دهيم.
وقتي فرد شانه خود را حرکت مي دهد، ممکن است صدايي بشنود.
تشخيص و درمان
تشخيص پارگي شانه بوسيله آرتروگرام (نمودار مفاصل) مشخص مي گردد.
غالبا پزشکان براي درمان پارگي سرشانه از استراحت، گرم کردن و يا سرد کردن محل و دادن دارو براي کم کردن درد و ورم استفاده مي کنند. ديگر درمان ها شامل:
تحريک الکتريکي عضلات و اعصاب
درمان بوسيله صوت (فراصوت)
تزريق کورتيکواستروئيد در نزديکي محل تورم
بيمار بايد چند روز شانه خود را ببندد.
ورزش براي انعطاف پذيري و تقويت شانه به کار مي رود.
اگر هيچ کدام از اين درمان ها موثر نبود، جراحي توسط جراح شانه لازم است.
آرتريت شانه
آرتريت بيماري است که در اثر سايش و فرسودگي غضروف مفصل (استئوآرتريت) و يا التهابيک يا چند مفصل به وجود مي آيد. آرتريت فقط مفاصل را درگير نمي کند، بلکه ممکن است عضلات، تاندون ها و رباط ها را نيز درگير کند.
درد و کاهش حرکت شانه از علائم آن است.
معاينه بدني، اشعه ايکس و آزمايش خون براي تشخيص مفيد هستند. تجزيه مايع مفصلي و مشاهده درون مفصل نيز از راه هاي تشخيص آرتريت شانه مي باشند.
بيشتر اوقات، استئوآرتريت شانه با داروهاي ضد التهاب غير استروئيدي مثل آسپیرین و ناپروکسن درمان مي شود. درمان آرتريت روماتوئيد شانه ممکن است به ورزش درماني و داروهايي مانند کورتيکواستروئيدها نياز داشته باشد.
اگر درمان هاي فوق موفقيت آميز نبود، با عمل جراحي و تعويض مفصل شانه (آرتروپلاستي) مي توان درد را از بين برد و عملکرد شانه را بهبود داد.
افرادي که بيشتر در معرض ابتلا به شانه يخ زده مي باشند، عبارتند از ديابتي ها، افرادي که سکته کرده اند، بيماران ريوي، بيماران روماتيسم مفصلي، بيماران قلبي و افرادي که تصادف کرده اند
التهاب تاندون، ورم کيسه هاي مفصلي و سندرم Impingement شانه
اين مشکلات ممکن است به تنهايي و يا باهم به وجود آيند. اگر ماهيچه سرشانه و کيسه هاي مفصلي آسيب ببينند و ورم کنند، بين سر استخوان بازو و زائده کتف فشرده مي شوند. اگر اين مشکلات دائما بوجود آيند، تاندون ها، عضلات و ... کشيده مي شوند و درد ايجاد مي کنند.
علائم التهاب تاندون شامل درد ، ورم و قرمزي است.
هنگامي که تاندون سرشانه ملتهب شود و ورم کند، در زائده استخوان کتف گير مي افتد. فشرده شدن ماهيچه سر شانه به نام سندرم Impingement خوانده مي شود.
گاهي التهاب تاندون و سندرم Impingement توسط تورم کيسه هاي بين تاندون و استخوان به وجود مي آيد. اين التهاب به نام ورم کيسه هاي مفصلي خوانده مي شود.
التهاب بوسيله بيماري هايي نظير آرتريت روماتوئيد (التهاب مفاصل) و ورزش هايي که زياد از شانه کار مي کشند، نيز ممکن است به وجود آيد.
علائم
سخت خوابيدن بر روي شانه
شروع آهسته درد و ناراحتي در سرشانه يا يک سوم بالايي بازو
زماني که بازو در بالاي سر قرار بگيرد، التهاب مفاصل و تاندون ها باعث به وجود آمدن درد مي گردد.
تشخيص
التهاب تاندون ها و ورم کيسه هاي مفصلي به کمک تاريخچه پزشکي و معاينات پزشکي تشخيص داده مي شوند.
سندرم Impingement توسط تزريق مقدار کمي ماده بيهوشي در زير زائده استخوان کتف (بلندترين قسمت کتف) تشخيص داده مي شود.
درمان
اولين قدم براي درمان، کاهش درد و ورم توسط استراحت کردن و استفاده از يخ و داروهاي ضد التهاب است.
برخي پزشکان از صدا درماني استفاده مي کنند. در اين روش، جريان خون بهبود مي يابد و بافت گرم مي شود.
کشش و ورزش هاي قدرتي نيز ممکن است استفاده گردد.
برخي ديگر از تزريق کورتيکواستروئيد در زير زائده استخوان کتف استفاده مي کنند. اما بايد خيلي احتياط کنند، زيرا اين تزريق ممکن است تاندون ها را پاره کند.
اگر بعد از 6 تا 12 ماه، بيماري بهتر نشد، بايد عمل جراحي صورت گيرد.
شانه يخ زده
در شانه يخ زده، حرکت شانه کم مي شود. پيشرفت بيماري روماتيسم و جراحي شانه مي تواند منجر به شانه يخ زده شود. کمبود مايع مفصلي نيز ممکن است شانه يخ زده را به وجود آورد.
افرادي که بيشتر در معرض ابتلا به شانه يخ زده مي باشند، عبارتند از: ديابتي ها، افرادي که سکته کرده اند، بيماران ريوي، بيماران روماتيسم مفصلي، بيماران قلبي و افرادي که تصادف کرده اند.
شانه يخ زده در افراد کمتر از 40 سال خيلي کم ديده مي شود.
علائم و تشخيص
در اين بيماري مفاصل سخت و سفت مي شوند، طوري که حتي بلند کردن دست نيز به سختي امکانپذير است. غالبا افراد شکايت مي کنند که در شب، مفاصل بسيار سخت تر و سفت تر مي گردند. با ورزش مي توان حرکات شانه را راحت تر انجام داد.
يک آرتروگرام (نمودار مفصلي) براي تشخيص ممکن است مفيد باشد.
درمان
با مصرف داروهاي ضد التهاب و گرم کردن (به وسيله ورزش هاي کششي) درمان صورت مي گيرد.
منبع:پزشکی
دكتر بيژن فروغ استاد دانشگاه ،رئیس بخش بیمارستان فیروزگر و مدیر گروه طب فیزیکی و توانبخشی دانشگاه،موسس مرکز تحقیقات دانشگاه، عضو انجمن بین المللی درد، عضو انجمن جهانی طب فیزیکی ،عضو انجمن جهانی توانبخشی مغز و اعصاب WFNR،عضو مرکز تحقیقات ضایعات نخاعی ،عضو مرکز تحقیقات دیابت