درمان هرپس با بادکش
هرپس زوستر Herpes zoster يا Shingles با درد و راش روي پوست همراه است و به علت عفونت نهفتهي ويروس واريسلا زوستر(VZV) ايجاد ميشود. معمولاً VZV در گانگليونهاي ريشهي دورسال همهي افرادي که دچار آبله مرغان شدهاند به صورت بدون علامت ادامه مييابد و در حدود ۲۵% اين افراد از حالت خوابيده فعال شده و در طول تارهاي عصبي حسي سير کرده و سبب بروز ضايعات وزيکولي در درماتوم همان عصب ميگردد.
نمايش کلاسيک باليني هرپس زوستر با سوزش خفيف تا متوسط يا احساس گزگز در پوست يا زير پوست آغاز ميشود و غالباً با تب، لرز، سردرد، ناراحتي معده و کسالت عمومي همراه است. شدت درد همراه با زونا از خفيف تا شديد متفاوت است و معمولاً ضايعات ۳ تا ۵ روز بعد از ظهور خشک شده و کبره ميبندند. کل مدت بيماري معمولاً بين ۷ تا ۱۰ روز است و شايعترين عارضهي هرپس زوستر ايجاد نورالژي پس هرپسي Postherpetic neuralgia است. در اين حالت دردي که با راش همراه بوده است مدتها پس از ترميم ضايعات باقي ميماند.
نرخ عفونت در هرپس زوستر بالا است و هر سال نيز بالاتر ميرود. نتايج بعضي از بررسيها حاکي از آن است که نرخ عفونت هرپس زوستر و شدت درد با سن رابطه دارد و سالمندان در معرض خطر ابتلاي به اين بيماري هستند. در تسکين درد و کاهش مدت بيماري، درمان زودرس مؤثرتر است. هدف درمان متعارف در درمان هرپس زوستر تسريع ترميم ضايعات، کاهش درد همراه آن و پيشگيري از بروز عوارض است. داروهايي که به طور مشخص در اين مورد تجويز ميشوند عبارتند از داروهاي ضد ويروس، کورتيکوستروئيدها، آنالژزيکها، داروهاي ضد التهاب غيراستروئيدي و آنتي دپرسانهاي سه حلقهيي.
در طب سنتي چين (TCM)، هرپس زوستر را She chuan chuang مينامند. غالباً اين بيماري در TCM به ۳ طريق شرح داده ميشود. نخست، مکانيسم آسيبشناسيک در انرژي آنتيپاتوژنيک دچار کمبود است و به اين ترتيب توکسينها به بدن هجوم آورده و گرمي مرطوبي به پوست انتشار مييابد. هرپس زوستر را ميتوان به صورت رکود چي کبد نيز توجيه کرد که در اين حالت، گرمي بيش از حد يا غلبهي گرمي به ايجاد باد منتهي شده و آتش در پوست فروکش ميکند. سرانجام، ممکن است زونا ناشي از گرماي مرطوب طحال و معده باشد که به پوست انتشار مييابد. درمان TCM شامل است بر استفاده از جوشاندههاي گياهي، فرآوردههاي فرمولهشدهي چيني، آکوپونکتور، موکسي بوسشن moxibustion درمان با بادکش و غيره.
درمان با بادکش Cupping therapy، رويکردي است براي تشخيص، درمان و پيشگيري از بيماري. در اين روش از شاخ، خيزران يا استکان روي پوست بيماران استفاده ميشود تا درون استکان، فشار منفي ايجاد شود. درمان با بادکش انواع مختلفي دارد ولي ۸ نوع بادکش در عمل و روي بيمار بيشتر مورد استفاده قرار ميگيرد: بادکش خالي، بادکش متحرک، بادکش حفظ شده retained cupping، بادکش سوزني، بادکش با موگزا، بادکش خيس wet cupping، بادکش گياهي و بادکش آبي.
بادکش خيس را بادکش کامل يا بادکش خونگيري هم مينامند و مناسبترين و بيشترين روش بادکش است که توسط کاروران اوليه مورد استفاده بوده است و به ويژه در اروپا از تکنيک بادکش خونگيري به منظور پاکسازي تعفن خون از بدن مورد استفاده بوده است زيرا تعفن خون را علت بيماري ميدانستهاند. از بادکش خيس ميتوان در درمان افزايش ناگهاني فشارخون و تخليهي چرک از کورک و کفگيرک استفاده کرد که خود نشانهي غلبهي گرمي خون و رکود آن است.
بادکش مرطوب با استفاده از مراحل زير انجام مي شود:
نقاط انتخاب شده را با الکل استريل کرده و با سوزن نوک مثلثي يا سوزن ريز ديگر يک انسيزيون بسيار ريز روي محل ميدهند. به مدت کوتاهي روي آن نقطه را ضربه ميزنند تا خونروي ظاهر شود. وقتي از نقطه خونروي شروع شد، فنجاني انتخاب کرده و با روش قوي بادکش روي آن نقطه ميگذارند به سرعت مشاهده ميشود خون با تأني وارد استکان ميشود.
اگر برش کافي باشد، ميتوان انتظار داشت حدود ۳۰ تا ۶۰ ميليليتر خون وارد فنجان شود. پس از ۵ يا ۱۰ دقيقه با احتياط کامل بادکش را بر ميدارند. بادکش کردن جريان چي و خون را تنظيم ميکند. به اين ترتيب عوامل پاتوژنيک مانند رطوبت و گرمي بيرون آمده و دفع ميشود. بادکش کردن سبب حرکت چي و خون شده و منافذ پوست را باز ميکند و به اين ترتيب حذف پاتوژنها را از طريق پوست تسريع مينمايد.
منبع:درمانگران ایران
دكتر بيژن فروغ استاد دانشگاه ،رئیس بخش بیمارستان فیروزگر و مدیر گروه طب فیزیکی و توانبخشی دانشگاه،موسس مرکز تحقیقات دانشگاه، عضو انجمن بین المللی درد، عضو انجمن جهانی طب فیزیکی ،عضو انجمن جهانی توانبخشی مغز و اعصاب WFNR،عضو مرکز تحقیقات ضایعات نخاعی ،عضو مرکز تحقیقات دیابت